ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪಡಿತರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (PDS) ಹಲವು ದಶಕಗಳಿಂದ ಬಡ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬದಲಾವಣೆ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕರೆನ್ಸಿ (CBDC) ಆಧಾರಿತವಾಗಿ “ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕರೆನ್ಸಿ” ಎಂಬ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದೆ.

ಈ ಹೊಸ ಕ್ರಮವು ರೇಷನ್ ಕಾರ್ಡ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ತ್ವರಿತ ವಿತರಣೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರದ ಮೂಲಕ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲಿದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕರೆನ್ಸಿ ಎಂದರೇನು?

ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕರೆನ್ಸಿ ಎಂದರೆ CBDC ಆಧಾರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡಿ, ಅದನ್ನು ಪಡಿತರ ಖರೀದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದವರು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸರಬರಾಜು ಸಚಿವ ಪ್ರಲ್ಹಾದ ಜೋಶಿ.

ಗುಜರಾತ್‌ನಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಗೆ ಚಾಲನೆ

CBDC ಆಧಾರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕೂಪನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದರು.

ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ದೇಶಕಿ ಪಿ. ವಾಸುದೇವನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಗಣ್ಯರು ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು. Reserve Bank of India ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದೆ.

---

ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು

ಪ್ರಥಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆ ಜಾರಿಯಾಗಿದೆ:

• ಅಹಮದಾಬಾದ್

• ಆನಂದ್

• ದಾಹೋದ್

• ಸಬರಮತಿ

ಮುಂದಿನ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಪುದುಚೇರಿ, ಚಂಡೀಗಢ, ದಾದ್ರಾ ಮತ್ತು ನಗರ ಹವೇಲಿ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಯೋಜನೆ ಇದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕರೆನ್ಸಿ ಹೇಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ?

1️⃣ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ

ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಮೊಬೈಲ್‌ಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯಾಲೆಟ್ ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮೆಬಲ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಜಮಾ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

2️⃣ QR ಕೋಡ್ / 10 ಅಂಕಿಯ ಕೋಡ್

ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್ ಬಳಕೆದಾರರು QR ಕೋಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿ ವಹಿವಾಟು ಮಾಡಬಹುದು.
ಸಾಧಾರಣ ಫೋನ್ ಬಳಕೆದಾರರು 10 ಅಂಕಿಯ ಕೋಡ್ ಬಳಸಿ ಪಡಿತರ ಪಡೆಯಬಹುದು.

3️⃣ ತತ್‌ಕ್ಷಣ ಕಮಿಷನ್

ನ್ಯಾಯಬೆಲೆ ಅಂಗಡಿಯವರಿಗೆ ತತ್‌ಕ್ಷಣವೇ ಕಮಿಷನ್ ಜಮಾ ಆಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು

✅ 1. ಪಾರದರ್ಶಕತೆ

ಪ್ರತಿ ವಹಿವಾಟು ನೈಜ-ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಕಡಿಮೆ.

✅ 2. ತ್ವರಿತ ವಿತರಣೆ

ರೇಷನ್ ಪಡೆಯಲು ವಿಳಂಬ ಕಡಿಮೆ.

✅ 3. ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಲಾಭ

‘ಒನ್ ನೇಷನ್ ಒನ್ ರೇಷನ್ ಕಾರ್ಡ್’ ಯೋಜನೆಯಂತೆ ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಡಿತರ ಪಡೆಯಲು ಅನುಕೂಲ.

✅ 4. ನೇರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ

ಸರ್ಕಾರ ನೈಜ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿತರಣೆ ಸ್ಥಿತಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬಹುದು.

RBI ಪಾತ್ರ ಏನು?

CBDC ವ್ಯವಸ್ಥೆ Reserve Bank of India ಸಹಯೋಗದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ರೂಪಾಯಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸುರಕ್ಷಿತ, ಸರ್ಕಾರ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತವಾಗಿದೆ.

ಅಮಿತ್ ಶಾ ಮೆಚ್ಚುಗೆ

ಯೋಜನೆಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿದ ಅಮಿತ್ ಶಾ, ಸಚಿವ ಪ್ರಲ್ಹಾದ ಜೋಶಿ ಅವರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಿದರು.

ಅವರು ಹೇಳಿದರು:

ದೇಶದ ಕೋಟ್ಯಾಂತರ ಬಡವರಿಗೆ ಪಡಿತರ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ತಲುಪಿಸುವ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ತರಲು ಇದು ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ.

ಭವಿಷ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿ

ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕರೆನ್ಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೆ:

• ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಣೆ

• ಸಂಪೂರ್ಣ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಡಿತರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ

• ಕಾಗದ ರಹಿತ ಆಡಳಿತ

• ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚ ಕಡಿತ

• ನಾಗರಿಕ-ಕೇಂದ್ರಿತ ಸೇವಾ ವಿತರಣೆಯ ಬಲವರ್ಧನೆ

ಪಡಿತರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿವರ್ತನೆ: ಇತಿಹಾಸದಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೆ

ಭಾರತದ ಪಡಿತರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಈಗಾಗಲೇ ಇ-ಪಿಒಎಸ್ ಯಂತ್ರಗಳು, ಆಧಾರ್ ಆಧಾರಿತ ದೃಢೀಕರಣ ಮತ್ತು ಪೋರ್ಟಬಿಲಿಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮೂಲಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಗಿತ್ತು.

ಈಗ CBDC ಆಧಾರಿತ ಆಹಾರ ಕೂಪನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಸೇರಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಡಿಜಿಟಲ್ ಎಕೋಸಿಸ್ಟಮ್ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?

✔️ ಆಧಾರ್ ಲಿಂಕ್ ಇರಬೇಕು
✔️ ರೇಷನ್ ಕಾರ್ಡ್ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರಬೇಕು
✔️ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ ನೋಂದಾಯಿತವಾಗಿರಬೇಕು

ಯೋಜನೆ ನಿಮ್ಮ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಬಳಿಕ SMS ಮೂಲಕ ಮಾಹಿತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಕೊನೆಯ ಮಾತು

ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಹಾರ ಕರೆನ್ಸಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪಡಿತರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕು ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ.

CBDC ಆಧಾರಿತ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ತ್ವರಿತ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ನೇರ ಲಾಭ ವಿತರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿ ತರಲಿದೆ.

ಗುಜರಾತ್‌ನಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಯೋಜನೆ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ದೇಶವ್ಯಾಪಿ ಜಾರಿಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.